หมุดหมายสำคัญของการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานระดับโลกเกิดขึ้นจริงแล้วในทวีปยุโรป เมื่อพลังงานแสงอาทิตย์ (Solar PV) ก้าวขึ้นเป็นแหล่งผลิตกระแสไฟฟ้าอันดับ 1 ของสหภาพยุโรป (EU) ตลอดเดือนมิถุนายน 2026 ด้วยสัดส่วนสูงถึงหนึ่งในสี่ (25% หรือราว 52 เทราวัตต์ชั่วโมง) ของปริมาณไฟฟ้าที่ผลิตได้ทั้งหมด แซงหน้านิวเคลียร์ที่ครองสัดส่วน 21% และก๊าซธรรมชาติที่ 15% ไปอย่างชัดเจนค่ะ
นี่คือผลลัพธ์จากการวางยุทธศาสตร์ด้านโครงสร้างพื้นฐานสีเขียวอย่างต่อเนื่องตลอด 5 ปีที่ผ่านมา ย้อนกลับไปในเดือนมิถุนายน 2021 พลังงานแสงอาทิตย์เคยมีสัดส่วนในโครงข่ายไฟฟ้ายุโรปเพียง 10% เท่านั้น แต่การเร่งติดตั้งกำลังการผลิตใหม่เฉลี่ยปีละกว่า 20% โดยเฉพาะการเพิ่มขึ้นของโซลาร์รูฟท็อปในภาคครัวเรือนและโรงงานอุตสาหกรรม รวมถึงโซลาร์ฟาร์มขนาดใหญ่ ได้เปลี่ยนภูมิทัศน์พลังงานไปอย่างสิ้นเชิงค่ะ
พลังงานแสงอาทิตย์เข้ามาทำหน้าที่เป็นตาข่ายรองรับความต้องการใช้ไฟฟ้าพุ่งสูงจากคลื่นความร้อน (Heatwaves) ได้อย่างแม่นยำ เมื่ออุณหภูมิร้อนจัดทำให้การเปิดเครื่องปรับอากาศทั่วทั้งยุโรปพุ่งแตะระดับสูงสุด ช่วงเวลาพีคดังกล่าวกลับตรงกับช่วงที่แผงโซลาร์ผลิตกระแสไฟฟ้าได้เต็มกำลังพอดี ส่งผลให้โรงไฟฟ้าก๊าซธรรมชาติและถ่านหินไม่ต้องเดินเครื่องเสริมมากเท่าในอดีต จึงช่วยลดการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์และมลพิษทางอากาศได้อย่างมหาศาล
ในระดับรายประเทศ หลายชาติสมาชิกสร้างสถิติใหม่อย่างน่าทึ่ง เยอรมนีพึ่งพาไฟฟ้าจากแสงอาทิตย์สูงถึง 36% สเปนอยู่ที่ 34% ขณะที่โปแลนด์ซึ่งในอดีตพึ่งพาถ่านหินเป็นหลัก สามารถผลักดันสัดส่วนโซลาร์ขึ้นมาแตะ 24% ได้สำเร็จ จากการกระจายตัวของระบบโซลาร์ขนาดเล็กตามบ้านเรือนและนิคมอุตสาหกรรม
ก้าวถัดไปที่สำคัญของการจัดการสิ่งแวดล้อมและความมั่นคงทางพลังงาน คือการเร่งติดตั้งระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่ (BESS) และการปรับปรุงโครงข่ายไฟฟ้า (Smart Grid) เพื่อดูดซับพลังงานส่วนเกินในช่วงเที่ยงวันไปใช้งานในช่วงค่ำ ป้องกันการตัดทอนกำลังผลิต และสร้างความมั่นใจว่าพลังงานหมุนเวียนจะสามารถทดแทนเชื้อเพลิงฟอสซิลได้อย่างยั่งยืนตลอด 24 ชั่วโมงในทุกฤดูกาลค่ะ
ขอบคุณข้อมูลจาก Ember Climate: European Electricity Review & Monthly Power Sector Tracking
